Προϊστορικές ζωγραφιές σπηλαίων δείχνουν ότι οι αρχαίοι είχαν αρκετά προηγμένη γνώση της αστρονομίας

Επιστήμονες – μεταξύ των οποίων ο Δημήτρης Τσικριτσής – μελέτησαν τις λεπτομέρειες της παλαιολιθικής και νεολιθικής τέχνης με σύμβολα ζώων σε τοποθεσίες που βρίσκονται στην Τουρκία, την Ισπανία, τη Γαλλία και τη Γερμανία. Αυτό που βρήκαν ήταν ότι όλοι αυτοί οι τόποι χρησιμοποιούσαν την ίδια μέθοδο τήρησης του ημερολογίου, παρόλο που τα έργα τέχνης δημιουργήθηκε από ανθρώπους που ζούσαν πολύ μακριά ο ένας από τον άλλο, αλλά και πριν από χιλιάδες χρόνια.

Γιορτάζει η αθέατη σκοτεινή ύλη που συγκρατεί σαν «κόλλα» τους γαλαξίες

Για δεύτερη χρονιά γιορτάζεται διεθνώς φέτος στις 31 Οκτωβρίου, η Ημέρα Σκοτεινής Ύλης (Dark Matter Day), προκειμένου να μάθει περισσότερα η διεθνής κοινή γνώμη για την προσπάθεια των επιστημόνων να φωτίσουν ένα από τα μεγάλα μυστήρια του σύμπαντος

Ο Γιόχαν Κέπλερ και οι νόμοι της κίνησης των πλανητών

Ο Johannes Kepler (1571 -1630) ήταν ένας ιδιοφυής Γερμανός που είχε πάθος για τα κάθε λογής μαθηματικά προβλήματα. Δεν ήταν παρατηρητής αλλά ένας εξαίρετος θεωρητικός αστρονόμος (και ενίοτε αστρολόγος για να μπορέσει να ζήσει) που έστρεψε την προσοχή του στη βελτίωση της ακρίβειας του Κοπερνίκειου Συστήματος, πεπεισμένος ότι υπήρχε κάποιος βασικός φυσικός νόμος ή μια ομάδα νόμων που καθόριζαν τις κινήσεις των πλανητών.

Ο Τύχο Μπράχε ο αστρονόμος που αμφισβήτησε το αριστοτελικό δόγμα του στατικού σύμπαντος

Την ίδια περίοδο με τον Κοπέρνικο έζησε κι ένας από τους σημαντικότερους παρατηρησιακούς αστρονόμους της Αναγέννησα, ο Τύχων ή Τύχο Μπράχε (1546-1601), του οποίου οι παρατηρήσεις έμειναν στα χέρια του νεαρού βοηθού του Γιόχαν Κέπλερ. Ήταν αυτός που πρώτος κατέγραψε ένα σούπερνόβα ενώ μεταξύ των άλλων εισήγαγε πρώτος και μια μέθοδο για τη μέτρηση των αποστάσεων των άστρων, που ονομάζεται αστρική παράλλαξη.

Ο Νικόλαος Κοπέρνικος και το ηλιοκεντρικό του σύστημα

Ο πρώτος από τους φημισμένους αστρονόμους της Αναγέννησης ήταν ο Πολωνός Νικόλαος Κοπέρνικος (1473-1543), κληρικός και αστρονόμος. Ο Κοπέρνικος θεωρούσε το γεωκεντρικό σύστημα υπερβολικά πολύπλοκο, γι’ αυτό και υποστήριζε το πιο απλό ηλιοκεντρικό σύστημα, με τη Γη να περιστρέφεται γύρω από τον άξονα της μία φορά την ημέρα και να περιφέρεται γύρω από τον Ήλιο μία φορά το χρόνο.

Cecilia Payne-Gaposchkin: Η σπουδαία αστρονόμος που ενώ έδειξε ότι ο Ήλιος αποτελείται κυρίως από υδρογόνο, δεν πήρε Νόμπελ

Σεσίλια Πέιν-Γκαπόσκιν (Cecilia Payne-Gaposchkin 1900 – 1979) ήταν Αγγλίδα (και στη συνέχεια Αμερικανίδα) αστρονόμος. Υπήρξε ο πρώτος άνθρωπος που απέδειξε ότι ο Ήλιος αποτελείται κυρίως από υδρογόνο, το 1925. Αδικαιολόγητα και κατάφωρα αδικημένη από την επιτροπή των Νόμπελ, παρόλη την συνεισφορά της στην αστρονομία, δεν έλαβε το βραβείο για τα αναμφισβήτητα επιστημονικά της επιτεύγματα στη φυσική.

Το 1988 το Νόμπελ φυσικής δόθηκε σε τρεις Αμερικανούς για την ανακάλυψη του μιονικού νετρίνο

Το βραβείο Νόμπελ Φυσικής για το 1988 δόθηκε από κοινού στους Αμερικανούς Leon Lederman, Melvin Schwartz και Jack Steinberger για τη μέθοδο της εργασίας τους τη δεκαετία του ’60 με πυκνές ακτίνες νετρίνων. Έτσι κατόρθωσαν να δείξουν τη διττή δομή των λεπτονίων, μέσω της ανακάλυψης ενός δεύτερου τύπου νετρίνο, του μιονικού νετρίνο.

Το Νόμπελ φυσικής 2018 απονεμήθηκε στην ανάπτυξη της φυσικής με λέιζερ

Τρεις φυσικοί βραβεύτηκαν το 2018 με το βραβείο Νόμπελ στη Φυσική, μεταξύ των οποίων και στην Donna Strickland από τον Καναδά, που είναι η 3η γυναίκα που βραβεύεται για πρώτη φορά μετά από 55 χρόνια. Η Donna Strickland είναι η τρίτη μετά τη Marie Curie, η οποία το κέρδισε το 1903 (μοιράστηκε το βραβείο με τον σύζυγό της Pierre Curie και τον Antoine Henri Becquerel για την έρευνά τους πάνω στη ραδιενέργεια.), και τη Maria Goeppert-Mayer, που κέρδισε το βραβείο το 1963 για τις ανακαλύψεις της πάνω στους πυρήνες των ατόμων

Edward Lorenz: μετεωρολόγος και πατέρας της θεωρίας του Χάους

Ο Edward Lorenz (1917 – 2008) ήταν ένας Αμερικανός μετεωρολόγος που προσπάθησε να προβλέψει τον καιρό με τους υπολογιστές, αλλά τελείως συμπτωματικά προκάλεσε τη δημιουργία ενός νέου επιστημονικού πεδίου, της θεωρίας του αιτιοκρατικού χάους. Με την ανακάλυψη του χάους ο Lorenz βρήκε ότι με αυτό επηρεάζεται βαθιά ένα μεγάλο φάσμα βασικών επιστημών, φέρνοντας έτσι δραματικές αλλαγές στον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τη φύση, όπως έκανε και ο Ισαάκ Νεύτωνας,.

Νίκολα Τέσλα: το αρχέτυπο όλων των επιστημόνων του 20ου αιώνα

Οι περισσότεροι στη σημερινή εποχή γνωρίζουν τον όρο Tesla από την ομώνυμη μονάδα του μαγνητικού πεδίου. Στην πραγματικότητα η μονάδα μέτρησης ονομάστηκε έτσι προς τιμή του μεγάλου Σερβοαμερικάνου εφευρέτη επιστήμονα, που από πολλούς ως μία παρεξηγημένη ιδιοφυία.

Το ιστορικό πείραμα των Franck-Hertz του αντίστροφου φωτοηλεκτρικού φαινομένου

Το 1914, οι James Franck και Gustav Hertz εκτέλεσαν ένα πείραμα στο οποίο κατέδειξαν το αντίστροφο του φωτοηλεκτρικού φαινομένου. Δηλαδή αποδείχθηκε ότι κατά την σύγκρουση ενός επιταχυνόμενου ηλεκτρονίου με ένα άτομο, για να αποσπαστεί ένα ηλεκτρόνιο από το άτομο, πρέπει η ενέργεια του ηλεκτρονίου να είναι πάνω από μία ορισμένη τιμή. Η ενέργεια αυτή που λέγεται ενέργεια ιοντισμού ποικίλλει από άτομο σε άτομο. Επίσης έδειξαν ότι για την εκπομπή φωτονίων από άτομα του υδραργύρου, τα οποία συγκρούονται με ηλεκτρόνια, απαιτείται η κινητική ενέργεια των ηλεκτρονίων να υπερβαίνει μια ορισμένη ενέργεια, που αντιστοιχεί στη μικρότερη συχνότητα του φάσματος εκπομπής του υδραργύρου.

Ο Μάξγουελ και οι εξισώσεις του για τον ηλεκτρομαγνητισμό

Ο Τζέιμς Κλερκ Μάξγουελ (James Clerk Maxwell) που γεννήθηκε στις 13 Ιουνίου 1831 ήταν θεωρητικός φυσικός,.που το πιο επιφανές επίτευγμά του ήταν η διατύπωση μιας σειράς εξισώσεων που ένωσαν προηγουμένως άσχετες παρατηρήσεις, πειράματα και εξισώσεις ηλεκτρισμού, μαγνητισμού και οπτικής σε μία συνεπή θεωρία. Η θεωρία του κλασικού ηλεκτρομαγνητισμού καταδεικνύει ότι ο ηλεκτρισμός, ο μαγνητισμός και το φως είναι όλα εκδηλώσεις του ίδιου φαινομένου, καλούμενου ηλεκτρομαγνητικού πεδίου. Τα επιτεύγματα του Μαξγουελ που αφορούν τον ηλεκτρομαγνητισμό αποκαλούνται «η δεύτερη σημαντικότερη ενοποίηση στη φυσική», μετά την πρώτη που πέτυχε ο Ισαάκ Νεύτων.

Ο Μάξγουελ και οι εξισώσεις του για τον ηλεκτρομαγνητισμό

Ο Τζέιμς Κλερκ Μάξγουελ (James Clerk Maxwell) που γεννήθηκε στις 13 Ιουνίου 1831 ήταν θεωρητικός φυσικός,.που το πιο επιφανές επίτευγμά του ήταν η διατύπωση μιας σειράς εξισώσεων που ένωσαν προηγουμένως άσχετες παρατηρήσεις, πειράματα και εξισώσεις ηλεκτρισμού, μαγνητισμού και οπτικής σε μία συνεπή θεωρία. Η θεωρία του κλασικού ηλεκτρομαγνητισμού καταδεικνύει ότι ο ηλεκτρισμός, ο μαγνητισμός και το φως είναι όλα εκδηλώσεις του ίδιου φαινομένου, καλούμενου ηλεκτρομαγνητικού πεδίου. Τα επιτεύγματα του Μαξγουελ που αφορούν τον ηλεκτρομαγνητισμό αποκαλούνται «η δεύτερη σημαντικότερη ενοποίηση στη φυσική», μετά την πρώτη που πέτυχε ο Ισαάκ Νεύτων.

Γιάννης Σεμερτζίδης: Ένας κυνηγός των αξιονίων της σκοτεινής ύλης

Έχετε σκεφθεί ποτέ πως το 99,99999% του ατόμου αποτελείται από κενό; Έχετε αναρωτηθεί τι κάνει τον Ήλιο και τα άλλα αστέρια να είναι τόσο φωτεινά; Γιατί παρά τη μεγάλη ταχύτητα με την οποία κινούνται τα ουράνια σώματα τελικά συγκροτούν ηλιακά συστήματα; Αυτά είναι ορισμένα από τα βασικά ερωτήματα για τη δημιουργία και οργάνωση της ύλης που προσπαθεί να απαντήσει η σύγχρονη φυσική. Ταυτόχρονα, τα ανοιχτά ερωτήματα γύρω από την άγνωστη φύση της σκοτεινής ύλης και της σκοτεινής ενέργειας, που αθροιστικά αποτελούν το 95% του σύμπαντος, μας καλούν να ψάξουμε βαθύτερα.

Θεόδωρος Ζάνος: αποκωδικοποίησε τα νευρικά σήματα του ανοσοποιητικού προς τον εγκέφαλο

Ο επίκουρος καθηγητής Θεόδωρος Ζάνος – του Κέντρου Βιοηλεκτρονικής Ιατρικής του Ινστιτούτου Ιατρικής Έρευνας Feinstein και του Τμήματος Μοριακής Ιατρικής της Ιατρικής Σχολής Hofstra/Northwell της Νέας Υόρκης – μαζί με τους συνεργάτες του είναι οι πρώτοι στον κόσμο που αποκωδικοποίησαν τα ειδικά σήματα, τα οποία χρησιμοποιεί το νευρικό σύστημα για να «επικοινωνήσει» στον εγκέφαλο την κατάσταση του ανοσοποιητικού συστήματος και τις ενδείξεις φλεγμονής.

Χρήστος Μαντζώρος: Σάρωσε όλα τα βραβεία στην ενδοκρινολογία και τον μεταβολισμό

Ο Χρήστος Μαντζώρος Καθηγητής Ιατρικής του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ είναι ο πρώτος επιστήμονας που αποσαφήνισε το ρόλο της ορμόνης λεπτίνη στη ρύθμιση της όρεξης στον άνθρωπο, και έλαβε από την Εταιρία Παχυσαρκίας το TOPS Research Achievement Award το 2017. Το περίβλεπτο βραβείο απονέμεται από την Εταιρεία Παχυσαρκίας αναγνωρίζοντας μία προσωπικότητα για μοναδικό επιστημονικό επίτευγμα ή μέγιστη συνεισφορά στην έρευνα στον τομέα της παχυσαρκίας.

Μακροχρόνιος μαθηματικός γρίφος λύθηκε από ένα ερασιτέχνη μαθηματικό

Έπειτα από δεκαετίες πάλης και πάλης με το Πρόβλημα Hadwiger-Nelson, κάποιος ερασιτέχνης μαθηματικός, ο Άγγλος Aubrey de Grey , βρήκε μια πειστική απάντηση. Ο περιβόητα στριφνός γρίφος επιμένει από το 1950 και παραμένει άλυτος, παρά το γεγονός ότι αποτελεί κάτι με το οποίο κρατούν το μυαλό τους απασχολημένο οι μαθηματικές ιδιοφυίες εδώ και δεκαετίες.

Το βραβείο Abel απονεμήθηκε στον Robert Langlands για την ενοποιημένη θεωρία των μαθηματικών

Στον 81χρονο Καναδο-Αμερικανό μαθηματικό Robert Langlands, ομότιμο καθηγητή του Ινστιτούτου Προηγμένων Μελετών του Πανεπιστημίου Πρίνστον, απονεμήθηκε σήμερα το κορυφαίο μαθηματικό βραβείο στον κόσμο «Άμπελ», γνωστό και ως «Νόμπελ των Μαθηματικών».

Maryam Mirzakhani: η πρώτη γυναίκα που κέρδισε το Fields Medal

Η Maryam Mirzakhani, που γεννήθηκε στην Τεχεράνη στις 3 Μαΐου του 1977, ήταν η πρώτη γυναίκα που κέρδισε το περίβλεπτο Fields Medal το 2014 (το αποκαλούμενο και «Νόμπελ των Μαθηματικών») στα 78 χρόνια που απονέμεται αυτή η ύψιστη διάκριση για τους μαθηματικούς. Στο σκεπτικό της βράβευσης αναφέρεται ότι το μετάλλιο τής απονέμεται για «την εκπληκτική πρόοδο στη θεωρία των Επιφανειών Riemann και τους χωρικούς συντελεστές τους». Δυστυχώς η ζωή της φέρθηκε σκληρά. Πέθανε στις 15/7/2017 από καρκίνο του μαστού που έκανε μετάσταση στα οστά.

Ανακάλυψαν ότι ο Homo Sapiens αναμίχθηκε και με τους μυστηριώδεις Ντενίσοβαν

Αποδεικνύεται ότι οι σύγχρονοι άνθρωποι έχουν ένα πιο περίπλοκο παρελθόν από ότι νόμιζαν ως τώρα οι επιστήμονες. Έτσι, ερευνητές ανακάλυψαν ότι πληθυσμοί του Homo sapiens αντάλλαξαν το DNA τους, σε τουλάχιστον δύο περιοχές του κόσμου με μια μυστηριώδη ομάδα ανθρωποειδών γνωστών ως Ντενίσοβαν (Denisovans).