Ερωτήσεις και απαντήσεις για τους κεραυνούς

Ως κεραυνός ορίζεται η ηλεκτρική εκκένωση, δηλαδή ένας γιγαντιαίος σπινθήρας, που παρατηρείται συνήθως κατά τη διάρκεια καταιγίδων. Αποτελεί την φυσική διαδικασία απομάκρυνσης του ηλεκτρικού φορτίου από τα καταιγιδοφόρα νέφη, τα οποία φορτίζονται μέσω των συγκρούσεων που λαμβάνουν χώρα μεταξύ των εκατομμυρίων σωματιδίων πάγου (παγοκρύσταλλοι, χαλάζι) που περιέχουν. Το τελικό αποτέλεσμα των συγκρούσεων είναι η εμφάνιση θετικού φορτίου στην κορυφή των νεφών και αρνητικού στη βάση τους. Κατ’ αντιστοιχία, στο έδαφος κάτω από τη βάση των νεφών εμφανίζεται θετικό φορτίο. Όταν η διαφορά δυναμικού μεταξύ της αρνητικά φορτισμένης βάσης των νεφών και του θετικά φορτισμένου εδάφους ξεπεράσει ένα ορισμένο όριο, προκαλείται ηλεκτρική εκκένωση και εκδηλώνεται ο κεραυνός.

Οι υδροθερμικές αναβλύσεις στην βαθιά θάλασσα είχαν ιδανικές συνθήκες για την προέλευση της ζωής

Δημιουργώντας πρωτοκύτταρα σε ζεστό, αλκαλικό θαλασσινό νερό, μια ερευνητική ομάδα από το Πανεπιστημιακό Κολέγιο Λονδίνου (UCL)( ανακάλυψε ότι η προέλευση της ζωής θα μπορούσε να ξεκινήσει σε υδροθερμικές αναβλύσεις (πίδακες)στη βαθιά θάλασσα και όχι σε ρηχές ζεστές λίμνες.

Η κοιτίδα του Homo Sapiens ήταν στη βόρεια Μποτσουάνα

Νέα επιστημονική έρευνα δείχνει ότι όλοι οι Homo Sapiens κατάγονται από μία περιοχή νότια του ποταμού Ζαμβέζη στην Αφρική. Η συγκεκριμένη περιοχή σήμερα κυριαρχείται από ερήμους και αλυκές, αλλά κάποτε φιλοξενούσε μια τεράστια λίμνη. Οι σύγχρονοι άνθρωποι εμφανίσθηκαν στην Αφρική πριν από περίπου 200.000 χρόνια, όμως έως τώρα παρέμενε ασαφές και αντικείμενο διαμάχης πού ακριβώς αυτό συνέβη. Δύο είναι οι βασικές υποψήφιες περιοχές για την κοιτίδα της ανθρωπότητας: η ανατολική Αφρική (με βάση κυρίως τα απολιθώματα που έχουν ανακαλυφθεί) και η νότια Αφρική (με βάση κυρίως τις γενετικές αναλύσεις). Η νέα μελέτη ενισχύει τη δεύτερη άποψη.

Η οπή του όζοντος συρρικνώθηκε λόγω της υψηλότερης από τη μέση θερμοκρασία του αέρα στο Νότιο Πόλο

Η τρύπα του όζοντος κοντά στο Νότιο Πόλο είναι στο ελάχιστο της 3,6 εκατομμύρια τετραγωνικά μίλια από τότε που ανακαλύφθηκε, αλλά αυτό οφείλεται περισσότερο στην θερμοκρασία της στρατόσφαιρας πάνω από την Ανταρκτική παρά στις προσπάθειες να μειωθεί η ρύπανση, δήλωσε η NASA. Αυτό το φθινόπωρο, η μέση οπή στο προστατευτικό στρώμα όζοντος της Γης είναι 3,6 εκατομμύρια τετραγωνικά μίλια, από την κορυφή των 10,3 εκατομμυρίων τετραγωνικών μιλίων που ήταν το 2006.

Πώς θα επιβιώσετε στην ύπαιθρο με κεραυνούς

Όπως γνωρίζουμε εφαρμόζοντας ένα εξωτερικό ηλεκτρικό πεδίο στο κλωβό Faraday (δηλαδή ένα αγώγιμο μεταλλικό δοχείο), τότε μηδενίζεται το πεδίο μέσα στον κλωβό. Αν έχουμε ένα αυτοκίνητο με μεταλλικά τοιχώματα παντού τότε στην πράξη είναι ένας κλωβός Faraday. Άρα για να σωθούμε από κεραυνό μπαίνουμε μέσα στο αυτοκίνητο, κλείνουμε τα παράθυρα και δεν ακουμπάμε αν είναι δυνατόν πουθενά. Η προστασία μειώνεται αν έχουμε κατεβασμένο ένα παράθυρο, καθώς αυξάνουμε την πιθανότητα να περάσει ο κεραυνός στο εσωτερικό και να κάψει τα ηλεκτρονικά. Στο κάμπριο συνήθως δεν υπάρχει μεταλλική οροφή οπότε κινδυνεύουμε.

Ωκεανοί σε εξωπλανήτες θα μπορούσαν να διατηρήσουν περισσότερη ζωή από ότι τα νερά της Γης

Η Γη είναι ο μόνος πλανήτης του σύμπαντος που είναι γνωστός για τη ζωή, αλλά νέες έρευνες υποδηλώνουν ότι ορισμένοι μακρινοί κόσμοι θα μπορούσαν να έχουν καλύτερη βιοποικιλότητα από τη Γη. Δεν είναι επειδή αυτοί οι άλλοι, υποθετικά κατοικήσιμοι εξωπλανήτες δεν έχουν ανθρώπους (διότι και η βιοποικιλότητα της Γης σίγουρα θα ήταν καλύτερη χωρίς εμάς ). Αντίθετα, η δυνατότητα ενός πλανήτη να φιλοξενήσει ζωή θα μπορούσε να εξαρτηθεί από το πόσο καλά οι ωκεανοί του μεταφέρουν θρεπτικά συστατικά σε όλο τον κόσμο, δήλωσε σήμερα η γεωεπιστήμονας Στέφανι Ολσον από το πανεπιστήμιο του Σικάγο.

Κάτι πολύ ανησυχητικό συνέβη με το λιώσιμο των πάγων στη Γροιλανδία

Έντονη είναι η ανησυχία των ειδικών από το γεγονός ότι πάνω από το 40% της Γροιλανδίας «βίωσε» μία άνευ προηγουμένου απώλεια πάγου που ξεπέρασε τους δύο γιγατόνους μέσα σε μία μόνο ημέρα. Ενώ η Γροιλανδία είναι ένα μεγάλο νησί γεμάτο με πάγο, είναι ασυνήθιστο να χάνεται τέτοια ποσότητα στην αρχή του καλοκαιριού. Η μέση «περίοδος τήξης» διαρκεί από τον Ιούνιο ως τον Αύγουστο, ωστόσο το μεγαλύτερος μέρος της σημειώνεται τον Ιούλιο.

Η νέα «υπαρξιακή απειλή» που αφορά εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο λέγεται άνοδος της στάθμης της θάλασσας

Η στάθμη των θαλασσών δεν αποκλείεται να ανέβει πολύ περισσότερο απ’ ό,τι μέχρι σήμερα είχε προβλεφθεί, όπως εκτιμούν τώρα οι επιστήμονες, καθώς λιώνουν ακόμα πιο γρήγορα οι πάγοι στη Γροιλανδία και την Ανταρκτική. Μέχρι σήμερα υπήρχε η εκτίμηση πως η στάθμη των υδάτων παγκοσμίως θα ανέβει έως ένα μέτρο το μέγιστο, έως το 2100. Νέα μελέτη όμως προβλέπει πως η άνοδος της στάθμης των θαλασσών είναι πιθανό να είναι ακόμα και διπλάσια από την αρχική εκτίμηση. Κάτι τέτοιο μπορεί να οδηγήσει στην αναγκαστική μετακίνηση εκατομμυρίων ανθρώπων, προειδοποιούν οι επιστήμονες.

Νέα γενιά διεπαφών εγκεφάλου – μηχανής αντιλαμβάνεται τις ανθρώπινες προθέσεις

Εδώ και 15 χρόνια οι νευροεπιστήμονες κατασκευάζουν διεπαφές εγκεφάλου – μηχανής (ΔΕΜ), που επιτρέπουν στα νευρικά σήματα να κινήσουν δρομείς στην οθόνη υπολογιστών ή να λειτουργήσουν προσθετικά μέλη. Η τεχνολογία αυτή προχωρά αργά, επειδή η μετάφραση της ηλεκτρικής πυροδότησης των νευρώνων σε εντολές για την κίνηση ενός ρομποτικού βραχίονα είναι πολύ περίπλοκη διαδικασία.

Ασταθές το 1/4 του πάγου της δυτικής Ανταρκτικής

Συνδυάζοντας δορυφορικά δεδομένα 25 ετών της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος (ESA) επιστήμονες ανακάλυψαν πως η θέρμανση των υδάτων του ωκεανού έχουν κάνει τον πάγο να λεπτύνει τόσο γρήγορα, που πλέον επηρεάζεται το 24% του πάγου στη δυτική Ανταρκτική. Σε επιστημονικό άρθρο περιγράφεται πώς το Βρετανικό Κέντρο για την Πολική Παρατήρηση (CPOM) χρησιμοποίησε πάνω από 800 εκατομμύρια μετρήσεις ύψους των παγετώνων της Ανταρκτικής από όργανα των δορυφόρων ERS-1, ERS-2, Envisat και CryoSat μεταξύ του 1992 και του 2017.

Επιστήμονες δημιούργησαν τεχνητή μορφή ζωής το Syn61 με συνθετικό DNA

Επιστήμονες στο Εργαστήριο Μοριακής Βιολογίας του Πανεπιστημίου του Cambridge δημιούργησαν μια τεχνητή «έκδοση» του γνωστού βακτηρίου E.coli, που βασίζεται σε μια εντελώς συνθετική μορφή DNA. Παράλληλα ο γενετικός κώδικας του «Syn61» έχει επανασχεδιαστεί σημαντικά, στο πλαίσιο μιας διαδικασίας που αναμένεται να ανοίξει τον δρόμο για ειδικά σχεδιασμένα βακτήρια που θα επιτρέπουν τη δημιουργία νέων φαρμάκων, πρωτεϊνών, υλικών κ.α.

Το εξαφανισμένο είδος ανθρώπου Ντενίσοβαν ζούσε στα Ιμαλάια πολύ πριν τους προγόνους μας

Ένα αρχαίο και πλέον εξαφανισμένο είδος ανθρώπου, οι αποκαλούμενοι Ντενίσοβαν, ζούσε στα Ιμαλάια χιλιάδες χρόνια πριν την άφιξη των προγόνων μας, όπως προκύπτει από την ανάλυση παλαιοντολογικών ευρημάτων. Η ύπαρξη των Ντενίσοβαν ανακαλύφθηκε μόλις πριν από περίπου μία δεκαετία, χάρη στον εντοπισμό ελάχιστων λειψάνων – τριών δοντιών, ενός οστού και ενός απολιθώματος – στο ομώνυμο σπήλαιο στη Σιβηρία.

Η πρώιμη ζωή μπορεί να έχει προκύψει στις λίμνες κι όχι στους ωκεανούς

Οι πρωταρχικές ρηχές λίμνες μπορεί να έχουν προσφέρει ένα κατάλληλο περιβάλλον για την δημιουργία των πρώτων μορφών ζωής της Γης, περισσότερο από τους ωκεανούς, σύμφωνα με νέα μελέτη του MIT. Οι ερευνητές αναφέρουν ότι τα ρηχά νερά, βάθους της τάξης των 10 εκατοστών, θα μπορούσαν να έχουν υψηλές συγκεντρώσεις του αζώτου, που πολλοί επιστήμονες πιστεύουν ότι είναι το βασικό συστατικό για τη ζωή που ξεκίνησε στη Γη.

Οι άνθρωποι της πρώιμης νεολιθικής εποχής στην Βρετανία ήρθαν από το Αιγαίο

Πριν από περίπου 6.000 χρόνια, ένα κύμα αγροτών από τις ακτές του Αιγαίου,ταξίδεψε στην ηπειρωτική Ευρώπη, και αφού τριγύρισε σε όλη τη Μεσόγειο έπειτα έφτασε στη Βρετανία όπου πυροδότησε την έλευση της γεωργίας στο νησί. Στους αιώνες που πέρασαν, σχεδόν αντικατέστησαν τον εγγενή «βρετανικό» πληθυσμό των κυνηγών-συλλεκτών της τροφής.

Γονιδίωμα από υπολογιστές για συνθετικές μορφές ζωής

Οι επιστήμονες ονομάζουν τη δημιουργία τους Caulobacter ethensis-2.0, το οποίο έχει προκύψει από την επέμβαση στο γονιδίωμα του βακτηρίου Caulobacter crescentus, απλοποιώντας τη δομή του, δημιουργώντας με αυτόν τον τρόπο ενός μορίου DNA. Η αλήθεια είναι ότι απέχουμε ακόμα πολύ από το να μπορεί να πει κανείς ότι είναι εφικτό να δημιουργηθεί συνθετική ζωή εκ του μηδενός, αλλά οι επιστήμονες αισιοδοξούν ως προς το ότι έχει γίνει το πρώτο βήμα προς αυτό το σκοπό.

Οι δριμείς χειμώνες οφείλονται στην αύξηση της θερμοκρασίας

Μπορεί να φαίνεται παράξενο, όμως, σύμφωνα με τους επιστήμονες, οι δριμείς χειμώνες που εμφανίζονται εδώ και είκοσι χρόνια στην Ευρώπη, συνδέονται κατά μεγάλο μέρος, με την υπερθέρμανση του πλανήτη και την κλιματική αλλαγή. Με την πρώτη ματιά, το πολικό ψύχος που επικρατεί στην Βόρεια Αμερική, Ασία και Ευρώπη δεν συνάδει με την αύξηση της θερμοκρασίας της γης, στις τελευταίες δεκαετίες.

Τεχνητά φυτά μιμούνται τα φύλλα κάνοντας φωτοσύνθεση και παράγουν ενέργεια

Ομάδα ευρωπαίων επιστημόνων είναι πιθανό να έλυσε ένα από τα πιο δύσκολα προβλήματα στον κόσμο της χημείας: το πώς να μιμηθούμε τις εκπληκτικές ιδιότητες που έχουν τα φύλλα και γενικότερα τα φυτά. Για τουλάχιστον πέντε δεκαετίες η παγκόσμια επιστημονική κοινότητα προσπαθεί ανεπιτυχώς να δημιουργήσει ένα τεχνητό φύλλο που θα μπορεί να απορροφά το διοξείδιο του άνθρακα από την ατμόσφαιρα και να το μετατρέπει σε μια αποθηκεύσιμη μορφή ενέργειας.

Ερευνητές αποκαλύπτουν επιπλέον στοιχεία για τεράστιες ηλιακές καταιγίδες

Ο πλανήτης μας βομβαρδίζεται συνεχώς από κοσμικά σωματίδια. Ωστόσο, κατά περιόδους το ρεύμα των σωματιδίων ήταν ιδιαίτερα ισχυρό όταν μια ηλιακή καταιγίδα συνέβαινε στο παρελθόν. Οι ηλιακές καταιγίδες αποτελούνται από σωματίδια υψηλής ενέργειας που εκτοξεύονται από τον ήλιο με εκρήξεις στην επιφάνεια του άστρου μας.

Η απόρριψη της εξελικτικής επιστήμης από τους (υπερ-)φυσικούς σκοταδιστές

Δύο γνωστοί και καταξιωμένοι εξελικτικοί βιολόγοι, ο Λευτέρης Ζούρος (πανεπιστημιακός που από το 2007 αποτελεί μέλος της Ακαδημίας Αθηνών) και ο Μανούσος Παπαδάκης (Επιστημονικό πεδίο: Βιοχημική και Μοριακή Γενετική του Ανθρώπου) με τα επιχειρήματά τους υπερασπίζονται τον επιστημονικό ορθολογισμό ενάντια στον ταχύτατα εξαπλούμενο ψευδοεπιστημονικό σκοταδισμό.

Μια νέα μελέτη υποδεικνύει ότι η ατμόσφαιρα της Γης άρχισε να φτιάχνεται νωρίτερα από ότι νομίζαμε

Η ατμόσφαιρα της γης περιέχει σήμερα περίπου 21% οξυγόνο. Τα φυτά το παράγουν και τα ζώα – συμπεριλαμβανομένων των ανθρώπων – το αναπνέουν. Οι αρχαίοι βράχοι παρέχουν ενδείξεις για το πότε άρχισε να προκύπτει το οξυγόνο στη γήινη ατμόσφαιρα. Μπορεί να είναι άφθονο στην ατμόσφαιρα και τους ωκεανούς της Γης, αλλά αυτό δεν συνέβαινε πάντοτε. Πότε και σε ποιά περιβάλλοντα το Ο2 άρχισε να αναπτύσσεται στη Γη; Μια νέα μελέτη που εξέτασε τους αρχαίους βράχους στη Δυτική Αυστραλία υποδηλώνει ότι άρχισε να συμβαίνει νωρίτερα από ό, τι πιστεύαμε.